Các chất dinh dưỡng trong cơ thể vừa phối hợp với nhau, lợi dụng lẫn nhau, lại ức chế lẫn nhau, ngang hàng với nhau, để cùng nhau duy trì hoạt động sinh lý bình thường của cơ thể. Do đó, cố gắng làm sao có sự phối hợp thích đáng giữa các chất dinh dương để cho có sự cân bằng giữa các chất là nguyên tắc ẩm thực cơ bản mà chúng ta phải tôn trọng.

Việc tôn trọng nguyên tắc ẩm thực có mấy điểm cơ bản sau đây:

-   Nên dùng các loại thức ăn phối hợp.

-   Tăng cường ăn rau quả tươi sống, nhất là rau quả chưa nấu chín.

-   Không nên ăn quá nhiều, mỗi bữa cơm nên 2 - 3 loại rau tươi hoặc xào qua, nên hạn chế thực phẩm ướp muối, ninh, rán.

-   Hạn chế dùng muối.

-   Tránh ăn nhiều đường tinh chế, ăn ít những thực phẩm có hàm lượng đường lớn.

-   Buổi sáng ăn ngon, buổi trưa ăn no, buổi tối ăn ít. Lúc ăn nên vui vẻ, ăn từ tốn không quá no.

-   Hàng ngày tiếp thu lượng mỡ không vượt quá 25% tổng nhiệt lượng.

-   Ăn thịt: Người cao l,05m ăn 100 gam thịt mỗi ngày là đủ.

-             Nên mỗi tuần ăn hai lần cá.

-   Nên ít ăn phủ tạng động vật

-   Ăn nhiều hải sản

-   Không hút thuốc, ít uống rượu

Cách ăn thích hợp cho từng đối tượng

Căn cứ vào ẩm thực chủ yếu theo trạng thái cơ thể có thể phân ra 4 loại:

- Loại ẩm thực phổ thông

Là chỉ những thức ăn mà chúng ta thường dùng hàng ngày. Chỉ cần những thực phẩm có chất dinh dưỡng cân bằng, trông ngon mắt, ngon miệng dễ tiêu hoá, không có tính kích thích cao là được. Những thức ăn thông thường này còn thích ứng với những người ốm nhẹ, không sốt, không có bệnh đường ruột. Người ốm đang trong thời kỳ hồi phục không nên hạn chế ăn uống nhưng không nên ăn hoặc uống

những thứ rán, thứ nhiều ga, những thứ gia vị mạnh.

- Những thức ăn lỏng

Như các loại sữa: sữa bò, sữa dê, sữa đậu, mì nước, cháo bột, nước thịt, nước quả, v.v. Do hàm chứa nhiệt lượng và chất dinh dưỡng không cân đối nên chỉ ăn trong thời gian ngắn. Loại thức ăn này thích hợp với người bệnh nặng sốt cao, nuốt khó, miệng đau, người sau phẫu thuật hay người bị đường ruột cấp tính.

 - Những thức ăn hơi lỏng

Chỉ những thức ăn không có tính kích thích, dễ nuốt, ít chất xơ dinh dưỡng phong phú như cháo gạo, mì sợi vằn thắn, gà hầm cách thuỷ, thịt băm, đậu phụ, rau thái nhỏ. Loại này thích hợp với

Người nhiệt sức yếu, bị bệnh đường tiêu hóa, đau miệng; những người sau khi phẫu thuật, tiêu hóa không tốt, nên ăn vào nhiều bữa.

- Thức ăn mềm

Như cơm nhão, mì, rau, thịt thái nhỏ, nấi rất dễ tiêu hoá. Loại này thích hợp với người tiêu hoá không tốt, thân nhiệt thấp, người già, trẻ nhỏ và bệnh nhân đang hồi phục sau khi mổ.

Từ khóa tìm kiếm nhiều: tư vấn sức khỏe, thuốc và sức khỏe, tư vấn sức khỏe trẻ em, tư vấn về sức khỏe, tư vấn sức khỏe trực tuyến, hoi dap suc khoe, các loại thực phẩm kỵ nhau, thực phẩm kỵ nhau, các món ăn kỵ nhau, những món ăn kỵ nhau

Vitamin

Vitamin là loại hợp chất hữu cơ cần thiết sự duy trì sức khoẻ con người. Loại chất này không phải là nguyên liệu tạo thành cơ thể, cũng không sinh ra năng lượng. Nhưng có tác dụng điều tiết quan trọng việc trao đổi chất trong cơ thể. Vitamin có nhiều loại, loại vitamin hoà tan trong mỡ có vitamin A, D, E, K, hoà tan trong nước có nhóm vitamin B (B1, B₂, B₆, B₁₂, vitamm pp, dấm) và vitamin c.

Nhu cầu của cơ thể đối với vitamin rất ít mỗi ngày chỉ khoảng 1 miligam, nhưng vitamin không thể sản sinh trong cơ thể mà phải được cung cấp qua thức ăn.

Công năng chủ yếu của vitamin là:

-   Nó là một bộ phận cấu thành thị sắc tố có liên quan mật thiết với việc duy trì thị lực.

-   Duy trì sự kiện toàn tổ chức thượng bì

-   Xúc tiến cơ thể phát triển

-   Điều tiết sự trao đổi giữa phôtpho và canxi và xúc tiến hấp thụ

-   Có tác dụng bổ xương, duy trì kết cấu và công năng của tế bào, cơ bắp.

-   Xúc tiến hấp thụ đường và bổ thần kinh.

-   Tham gia quá trình ôxy hoá sinh vật trong cơ thể.

Những thực phẩm chủ yếu cung cấp vitamin: vitamin A có từ những thực phẩm động vật như gan, sữa trứng, dầu gan cá. Những thực phẩm trên cũng có chứa vitamin D₃. Thực phẩm từ thực vật như hoa quả không có chứa vitamin D.

Vitamin E có rộng rãi trong thực phẩm động vật như thịt, trứng, cá, sữa; thực vật như ngũ cốc, rau xanh, vỏ cam quýt, và chứa nhiều trong mầm mạch, dầu hạt bông, dầu ngô, dầu vừng.

Vitamin B, chứa nhiều trong cám gạo, lớp vỏ vàng đậu tương, phần lõi phía trong hàm vitamin B1 ít hơn

Vitamin C chứa nhiều trong các loại rau quả tươi như cam quýt chanh, lựu, sơn trà, táo và các loại rau như cà chua, rau chân vịt, cà, bắp cải,vv

Nước

Nước là một trong những thành phần không thể thiếu được trong cơ thể con người, chiếm 2/3 trong cơ thể của người trưởng thành. Nó duy tri hoạt động sinh lý bình thường của cơ thể, và liên quan chặt chẽ với sự sống. Nếu cơ thể mất đi nước sẽ không thể sống nổi.

Công năng sinh lý chủ yếu của nước là:

-     Là thành phần quan trọng của tế bào và dịch thể

-     Có tác dụng sinh lý giúp cho tiêu hoá, thụ, tuần hoàn bài tiết của cơ thể.

-     Duy trì và điều tiết nhiệt độ cơ thể, như ra mồ hôi để giảm nhiệt lượng cơ thể.

-    Làm mềm mại cơ thể, khớp xương, cơ bắp.

Có rất nhiều loại thức ăn chứa nước như rau quả, đương nhiên đồ uống vẫn là thứ quan trọng hàng ngày của con người.

Xem thêm tại:

• http://tuvansuckhoefre.blogspot.com/
• http://tuvansuckhoefre.blogspot.com/2014/08/thuc-va-su-tuong-khac-p1.html
• http://tuvansuckhoefre.blogspot.com/2014/08/rau-xanh-va-su-tuong-khac-p1.html

Chất đường

Đường bao hàm 3 loại nguyên tố: cacbon, ôxy và hydrô mà tỷ lệ giữa hydrô và ôxy giống như tỷ lệ của nước cacbon hydrat có 3 loại. Loại đơn (mono sarcarite), loại kép (disarcarite), loại đa (polysar- carite).

Công năng chủ yếu của đường là:

Cung cấp năng lượng: Đường rất dễ hấp thụ nên nhanh chóng cung cấp năng lượng cho cơ thể. Mỗi gam đường có thể cung cấp khoảng 4000 calo nhiệt lượng; là nguồn cung cấp năng lượng chủ yếu cho cơ thể.

-  Đường tham gia cấu tạo cơ thể: Tất cả hệ thần kinh, tế bào và dịch trong cơ thể đều có đường.

-  Đường có thể bổ trợ cho việc tiêu hoá mỡ, giúp gan giải độc, xúc tiến cơ thể phát triển.

Những thực vật có chứa đường gồm có:

Ngũ cốc chứa 60 - 80% đường, các loại củ chứa 15 - 30% đường. Các loại đậu chứa 40 - 60% đường. Đậu tương không chứa nhiều đường chỉ khoảng 25 - 30%. Đường đơn và đường kép trong thức ăn nước uống chủ yếu là đường mía, đường từ hoa quả, đường trong đồ uống và trong mật ong. Nói chung không nên ăn đường quá nhiều: Người trưởng thành mỗi ngày chỉ ăn khoảng 25 gam đường là đủ.

Chất khoáng (các yếu tố vi lượng)

Chất khoáng là muối vô cơ gồm các nguyên tố hoá học cấu thành cơ thể trừ nitơ cacbon, hydrô. Chất khoáng có khoảng 60 loại, với hàm lượng rất ít khoảng 0,01% so với thể trọng cơ thể. Chất khoáng gồm có sắt, đồng, kẽm, mangan, selen, molipden, côban, thiếc, flo, iôt, silic, V (Vanadium) Cr (Crom), Ni (Niken) tổng cộng là 14 nguyên lượng không thể thiếu trong cơ thể. Các khoáng chất mặc dầu có hàm lượng rất ít trong cơ thể nhưng có ảnh hưởng rất lớn tới sức khoẻ và khả năng hoạt động của cơ thể.

Công năng sinh lý chủ yếu của khoáng chất tham gia cấu thành cơ thể, canxi, flo, magiê thành phần quan trọng của xương và răng.

Điều tiết công năng sinh lý, khoáng chất thường bổ trợ cho men tiêu hoá.

-   Duy trì sự hưng phấn của thần kinh, cơ thể

-   Tham gia sự trao đổi chất trong cơ thể.

Những thức ăn có khoáng chất gồm rất nhiều loại, chủ yếu có trong sữa bò, các loại đậu và chế phẩm của nó hoặc phủ tạng động vật, tiết, nhĩ, rau, ngũ cốc, hải sản...

Từ khóa tìm kiếm nhiều: tư vấn sức khỏe, thuốc và sức khỏe, tư vấn sức khỏe trẻ em, tư vấn về sức khỏe, tư vấn sức khỏe trực tuyến, hoi dap suc khoe, các loại thực phẩm kỵ nhau, thực phẩm kỵ nhau, các món ăn kỵ nhau, những món ăn kỵ nhau

Công năng sinh lý chủ yếu của prôtêin là:

-    Cấu tạo cơ thể: Cấu tạo nên các cơ quan tổ chức như: cơ bắp, huyết mạch da, tóc của con người, không có thứ nào là không do prôtêin tạo thành.

-    Điều tiết chức năng sinh lý: enzym, hoócmôn, kháng thể trong cơ thể cũng đều do prôtêin tạo ra một cách trực tiếp hay gián tiếp.

-    Cung cấp năng lượng: Mỗi 1 gam prôtêin trong cơ thể được ôxy hoá sẽ sản sinh ra khoảng 4000 calo nhiệt lượng.

-    Duy trì sự cân bằng chất kiềm và axit trong cơ thể vận hành dưỡng khí và chất dinh dưỡng.

Nguồn cung cấp prôtêin cho người là các thức ăn từ động vật và thực vật. Nguồn từ thực vật là các loại ngũ cốc... Nguồn từ động vật là các loại thịt, cá, trứng, sữa...

Chất béo

Chất béo có hai loại: loại chất béo trung tính và loại thông thường. Chất béo do các axit béo tạo thành. Axit béo có: 2 loại no (bão hoà) và loại không no (không bão hoà). Có một số loại axit không no cơ thể không tổng hợp được mà phải cung cấp từ ngoài vào gọi là loại chất béo không thể thay thế.

Công năng chủ yếu của chất béo là:

- Cung cấp nhiệt lượng cho cơ thể, mỗi một ít chất béo có thể cung cấp khoảng 9000 calo nhiệt lượng gấp đôi so với nhiệt lượng của một gam đạm và một gam đường.

- Cấu thành tổ chức chất béo trong cơ thể điều tiết nhiệt độ cơ thể, phòng trừ mất nhiệt, vệ khí quản nội tạng, làm trơn da...

- Phân hoá chất dinh dưỡng: có một số vitamin hoà tan trong mỡ, chỉ có mỡ tồn tại cơ thể người mới hấp thụ các chất vitamin đó được.

- Nguồn thức ăn chủ yếu cung cấp chất gồm có dầu thực vật và mỡ động vật. Ngoài trong các loại thức ăn cung cung cấp cho ta một lượng chất béo nhất định. Các loại thực vật có chứa nhiều dầu nhiều nhất là đậu tương và lạc.

Chất béo động vật có trong mỡ, thịt nạc, cá, gia cầm; trong ngũ cốc, rau cỏ, hoa quả cũng có chất béo nhưng ít hơn.

Từ khóa tìm kiếm nhiều: tư vấn sức khỏe, thuốc và sức khỏe, tư vấn sức khỏe trẻ em, tư vấn về sức khỏe, tư vấn sức khỏe trực tuyến, hoi dap suc khoe, các loại thực phẩm kỵ nhau, thực phẩm kỵ nhau, các món ăn kỵ nhau, những món ăn kỵ nhau

Ẩm thực có thế cung cấp cho con người dinh dưỡng, nó là điều kiện quan trọng để con người phát triển và khoẻ mạnh.

Cái gọi là chất dinh dưỡng là chỉ các loại ẩm thực hàm chứa thành phần dinh dưỡng cần cho sức khoẻ và phát triển của thể lực con người. Các loại dinh dưỡng trong cơ thể con người, mỗi thứ có một chức năng, nhiệm vụ, phối hợp lẫn nhau, hỗ trợ nhau, để cùng hoàn thành các loại hoạt động sinh lý của con người. Tìm hiểu tác dụng của các loại dinh dưỡng là để cho cơ thể tiếp nhận chất dinh dưỡng một cách hợp lý và phối hợp một cách khoa hoc các loại dinh dưỡng, có tác dụng quan trọng cho sức khoẻ.

Bảng chất dinh dưỡng cần cho cơ thể gồm có:

-    Chất đạm

-   Chất béo

-   Đường

-   Chất khoáng

-   Chất xơ

-   Nước                     

-   Các vitamin

Cơ thể con người về cơ bản do 7 chất dinh dưỡng đó tạo thành.

Thí dụ: con người bình thường chất đạm chiếm 16%, chất béo chiếm 18%, đường chiếm 0,7%, các chất khoáng chiếm 5,2%, các vitamin chiếm 0,1%, chất xơ và nước chiếm 60%.

Bảng chất đó không thể thiếu một chất nào, mà còn cần phải có sự kết hợp với nhau hợp lý.

KHÔNG THỂ THIẾU 1 TRONG 7 CHẤT DINH DƯỠNG

Chất đạm : Là một chât hữu cơ do các liên kết amino axit tạo thành có chứa các nguyên tố nitơ, cacbon, hydrô, ôxy và một số rất ít nguyên tố sunfua phôtpho và sắt.   Chất đạm có 2 loại loại hoàn hảo và không hoàn hảo. Trong prôtêin thực vật có 20 loại axit amin. Trong đó có 8 loại, cơ thể không thể tập hợp được mà phải tiếp nhận trực tiếp từ thực phẩm gọi là axit amin không thể thay thế (tất yếu). Nó bao gồm: Isoleucine, Leucine, methionine, v.v. Prôtêin có phẩm chất tốt và hàm chứa axit amin tất yếu gọi là prôtêin hoàn hảo. Có trong sữa, trứng, cá, thịt, đậu tương cùng là loại prôtêin hoàn hảo. Prôtêin thiếu axit amin hoặc hàm lượng ít, không thể duy trì sức khoẻ bình thường cho cơ thể gọi là prôtêin không hoàn hảo như trong một số ngũ cốc, mạch, ngô và keo da động vật. Một số chất tẩm bổ cao cấp như vây cá, Agiao cũng thuộc loại prôtêin không hoàn hảo.

Từ khóa tìm kiếm nhiều: tư vấn sức khỏe, thuốc và sức khỏe, tư vấn sức khỏe trẻ em, tư vấn về sức khỏe, tư vấn sức khỏe trực tuyến, hoi dap suc khoe, các loại thực phẩm kỵ nhau, thực phẩm kỵ nhau, các món ăn kỵ nhau, những món ăn kỵ nhau